Trong quản lý tài chính doanh nghiệp siêu nhỏ, nếu bạn chọn phương pháp nộp thuế Thu nhập doanh nghiệp (TNDN) dựa trên thu nhập tính thuế (lợi nhuận thực tế), mẫu S2b-DNSN chính là cuốn sổ “quyền lực” nhất giúp bạn tập hợp đầy đủ doanh thu và các khoản chi phí hợp lý để giảm nhẹ nghĩa vụ thuế.
Mẫu S2b-DNSN là gì?
Theo quy định tại Điều 6 và Điều 8 của Thông tư 58/2026/TT-BTC, mẫu sổ S2b-DNSN bắt buộc áp dụng cho:
- Doanh nghiệp siêu nhỏ nộp thuế TNDN theo phương pháp thu nhập tính thuế.
- Các đơn vị muốn theo dõi chi tiết “lãi – lỗ” của từng hoạt động kinh doanh để đưa ra quyết định quản trị chính xác.
Giải thích chi tiết các cột và hàng trên mẫu sổ S2b-DNSN
Khác với sổ doanh thu đơn thuần S2a-DNSN, sổ S2b-DNSN yêu cầu sự chi tiết về mặt chi phí để làm căn cứ quyết toán thuế TNDN:
Các cột thông tin cơ bản:
- Cột A, B: Ghi số hiệu và ngày tháng của hóa đơn, chứng từ (hóa đơn bán ra, hóa đơn mua vào, phiếu chi, phiếu nhập kho…).
- Cột C (Diễn giải): Ghi nội dung nghiệp vụ (Ví dụ: “Mua nguyên liệu đầu vào”, “Thanh toán lương tháng 6”).
- Cột 1 (Số tiền): Ghi giá trị tương ứng của nghiệp vụ phát sinh.
Cách ghi thông tin các hàng
- Dòng (1) – Số thuế TNDN còn phải nộp đầu kỳ: Số thuế TNDN còn nợ từ kỳ trước chuyển sang để theo dõi.
- Phần I – Doanh thu và thu nhập: Tập hợp mọi khoản tiền bán hàng và thu nhập khác phát sinh trong kỳ từ hóa đơn, chứng từ.
- Phần II – Chi phí: Đây là phần quan trọng nhất, được chia thành các tiểu mục:
- a) Chi phí nguyên liệu, vật liệu, nhân công… trực tiếp phục vụ sản xuất, kinh doanh.
- b) Chi phí tiền lương, bảo hiểm: Các khoản phải trả cho người lao động.
- c) Chi phí khấu hao tài sản cố định: Trích từ sổ tài sản cố định S4b.
- d) Chi phí dịch vụ mua ngoài: Tiền điện, nước, điện thoại, thuê nhà xưởng….
- đ) Chi phí trả lãi vay: Tiền lãi vay vốn sản xuất kinh doanh.
- e) Các khoản chi khác: Các chi phí hợp lý khác theo luật thuế.
- Dòng (2) – Tổng số thuế TNDN phải nộp: Tính dựa trên (Doanh thu – Chi phí) nhân với mức thuế suất TNDN theo pháp luật về thuế.
- Dòng (3) – Số thuế TNDN đã nộp: Ghi số tiền thực tế đã tạm nộp vào ngân sách.
- Dòng (4) – Số thuế TNDN còn phải nộp cuối kỳ: Tính theo công thức (4) = (1) + (2) – (3).
Bạn có thể tải mẫu S2b-DNSN để sử dụng
Ví dụ minh họa thực tế
Giả sử Xưởng Cơ khí Siêu nhỏ AA có số liệu tháng 06/2026 như sau:
- Tồn nợ thuế TNDN từ tháng 5: 1.000.000đ.
- Doanh thu trong tháng (Phần I): Bán 10 bộ cửa sắt, trị giá 50.000.000đ (Hóa đơn 005).
- Chi phí phát sinh (Phần II):
- Mua sắt thép nguyên liệu: 20.000.000đ (Hóa đơn mua vào 123).
- Trả lương thợ: 10.000.000đ (Bảng lương tháng 6).
- Tiền điện, nước xưởng: 2.000.000đ (Hóa đơn điện lực).
- Khấu hao máy hàn: 1.000.000đ (Trích từ sổ S4b-DNSN).
- Thuế suất TNDN giả định: 20% trên lợi nhuận.
- Trong tháng đã tạm nộp thuế: 2.000.000đ.
Cách ghi sổ S2b-DNSN như sau:
| Chứng từ (A-B) | Diễn giải (C) | Số tiền (1) |
|---|---|---|
| Số thuế TNDN còn phải nộp đầu kỳ (1) | 1.000.000 | |
| BK0626 – 30/06/2026 | I. Doanh thu và thu nhập | 50.000.000 |
| II. Chi phí | 33.000.000 | |
| HĐ 123 – 05/06/2026 | a) Chi phí nguyên liệu sắt thép | 20.000.000 |
| BL – 30/06/2026 | b) Chi phí tiền lương thợ | 10.000.000 |
| Trích sổ S4b-DNSN | c) Chi phí khấu hao máy hàn | 1.000.000 |
| HĐ điện – 20/06/2026 | d) Chi phí điện nước xưởng | 2.000.000 |
| Tổng số thuế TNDN phải nộp trong kỳ (2) | 3.400.000 | |
| Số thuế TNDN đã nộp trong kỳ (3) | 2.000.000 | |
| Số thuế TNDN còn phải nộp cuối kỳ (4) | 2.400.000 |
Giải thích số liệu (2): (50.000.000 – 33.000.000) x 20% = 3.400.000đ.
Giải thích số liệu (4): 1.000.000 (nợ cũ) + 3.400.000 (phát sinh) – 2.000.000 (đã nộp) = 2.400.000đ.
Lưu ý: Tại dòng “I. Doanh thu và thu nhập”, doanh nghiệp siêu nhỏ có quyền lựa chọn một trong hai phương thức sau tùy theo yêu cầu quản lý:
- Cách 1: Ghi chi tiết. Đối với doanh nghiệp có số lượng chứng từ đầu ra không nhiều có thể lựa chọn cách này để căn cứ vào từng hóa đơn, chứng từ bán hàng hoặc cung cấp dịch vụ thực tế phát sinh để ghi vào sổ. Ưu điểm của cách này là bạn không cần phải lập một bảng kê chi tiết kèm theo để giải trình doanh thu và lợi nhuận, mà bạn chỉ cần liệt kê từng số chứng từ, ngày lập chứng từ, nội dung, và tổng tiền
- Cách 2: Ghi số tổng cộng. Đối với doanh nghiệp có lượng chứng từ đầu ra mỗi tháng khá nhiều được phép ghi theo số tổng cộng của các hóa đơn, chứng từ phát sinh trong kỳ. Ưu điểm là giúp cho sổ S2b-DNSN được gọn gàng, dễ đọc và theo dõi, nhưng bạn phải lập một bảng kê chi tiết trong đó phải thể hiện tất cả các chứng từ và ngày tháng bán hàng hoặc cung cấp dịch vụ để làm cơ sở giải trình với cơ quan thuế.
Các lưu ý quan trọng khi dùng sổ S2b-DNSN
- Chứng từ đi kèm: Để ghi vào mục chi phí, bạn cần có hóa đơn hợp lệ hoặc Bảng kê thu mua hàng hóa không hóa đơn kèm phiếu chi và phiếu nhập kho.
- Bắt buộc Báo cáo tài chính: Doanh nghiệp dùng mẫu S2b-DNSN bắt buộc phải lập và nộp Báo cáo tình hình tài chính (B01) và Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh (B02) hàng năm.
- Đối chiếu dữ liệu: Các số liệu từ sổ S2b-DNSN là căn cứ trực tiếp để điền vào chỉ tiêu “Các khoản chi phí” trên Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh cuối năm.
Giải đáp về Sổ chi tiết doanh thu, chi phí S2b-DNSN
Không. Mẫu S2b-DNSN tập trung vào việc tính toán lợi nhuận (doanh thu trừ chi phí). Bạn vẫn cần sổ doanh thu (S2a-DNSN hoặc S3a-DNSN) để theo dõi nghĩa vụ thuế GTGT tùy theo phương pháp nộp thuế của đơn vị mình.
Có. Bạn sử dụng Bảng kê thu mua hàng hóa không hóa đơn cùng với phiếu chi và phiếu nhập kho để làm căn cứ ghi vào tiểu mục chi phí tương ứng trên sổ S2b.
Hệ thống thuế chỉ hỗ trợ thông báo số thuế dựa trên hóa đơn điện tử. Đối với các chi phí nội bộ như lương hay khấu hao, bạn phải tự theo dõi và ghi sổ S2b-DNSN để đảm bảo tính đầy đủ của chi phí trước khi quyết toán thuế.
Hệ thống thuế chỉ hỗ trợ thông báo số thuế dựa trên hóa đơn điện tử. Đối với các chi phí nội bộ như lương hay khấu hao, bạn phải tự theo dõi và ghi sổ S2b-DNSN để đảm bảo tính đầy đủ của chi phí trước khi quyết toán thuế.
