Thông tư 58/2026/TT-BTC áp dụng từ 01/07/2026 cho Doanh nghiệp siêu nhỏ

Hướng dẫn chi tiết cách áp dụng hệ thống kế toán siêu tinh gọn theo Thông tư 58/2026/TT-BTC, giúp doanh nghiệp tự vận hành sổ sách mượt mà, đúng luật và tiết kiệm tối đa chi phí.

Bạn là chủ doanh nghiệp siêu nhỏ hay kế toán đang lo lắng về những thay đổi trong quy định pháp lý? Thông tư 58/2026/TT-BTC chính thức có hiệu lực từ ngày 01/07/2026 mang đến một làn gió mới, đơn giản hóa tối đa thủ tục kế toán cho các đơn vị kinh doanh nhỏ nhất tại Việt Nam. Bài viết này sẽ cung cấp cái nhìn toàn diện về chế độ kế toán mới, những điểm lưu ý quan trọng và lộ trình chuyển đổi từ Thông tư 132/2018/TT-BTC.

Thông tư 58 hướng dẫn về chứng từ kế toán, ghi sổ kế toán và lập Báo cáo tài chính (BCTC) dành riêng cho doanh nghiệp siêu nhỏ.

• Ngày ban hành: 25/05/2026.
• Hiệu lực thi hành: Từ ngày 01/07/2026, áp dụng cho năm tài chính bắt đầu từ hoặc sau ngày này.
• Văn bản thay thế: Thay thế hoàn toàn Thông tư số 132/2018/TT-BTC.

Đối tượng áp dụng: Các doanh nghiệp siêu nhỏ theo luật hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa. Ngoài ra, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh cũng có thể lựa chọn áp dụng thông tư này.

Doanh nghiệp siêu nhỏ là nhóm loại hình doanh nghiệp có quy mô nhỏ nhất trong phân loại doanh nghiệp nhỏ và vừa (SMEs) tại Việt Nam. Đặc trưng của nhóm này là bộ máy nhân sự cực kỳ tinh gọn, doanh thu thấp và nguồn vốn hạn chế. Để nhận diện một doanh nghiệp có phải là siêu nhỏ hay không, pháp luật quy định dựa trên các đặc điểm cốt lõi sau:

• Vốn và Nhân sự: Thường là các công ty gia đình, công ty khởi nghiệp (start-up), hoặc hộ kinh doanh cá thể chuyển đổi lên doanh nghiệp. Chủ doanh nghiệp thường trực tiếp quản lý, điều hành mọi hoạt động từ bán hàng, nhân sự đến tài chính.
• Chế độ kế toán: Được Nhà nước “cởi trói” tối đa về thủ tục hành chính. Nhóm này không bắt buộc phải thuê Kế toán trưởng và áp dụng chế độ kế toán siêu đơn giản theo Thông tư 58/2026/TT-BTC (sổ sách tối giản, báo cáo năm chỉ 1 trang).

• Lĩnh vực Thương mại và Dịch vụ (Ví dụ: shop quần áo, công ty tư vấn, đại lý vé):
  • Nhân sự: không quá 10 người đóng BHXH.
  • Tài chính: Doanh thu năm không quá 10 tỷ đồng HOẶC Tổng nguồn vốn không quá 3 tỷ đồng.
• Lĩnh vực Công nghiệp, Xây dựng và Nông nghiệp (Ví dụ: xưởng may nhỏ, thầu xây dựng cấp I, trại nấm):
  • Nhân sự: không quá 10 người đóng BHXH.
  • Tài chính: Doanh thu năm không quá 3 tỷ đồng HOẶC Tổng nguồn vốn không quá 3 tỷ đồng.

• Số lao động tham gia BHXH bình quân năm: Là tổng số lao động tham gia bảo hiểm xã hội của tất cả các tháng trong năm trước liền kề chia cho 12 tháng. Số liệu này được chốt dựa trên chứng từ nộp BHXH của doanh nghiệp.
• Tổng nguồn vốn: Được xác định dựa trên chỉ tiêu “Tổng cộng nguồn vốn” trong Bảng cân đối kế toán của năm trước liền kề.
• Tổng doanh thu năm: Là tổng doanh thu bán hàng hóa và cung cấp dịch vụ của năm trước liền kề ghi trên báo cáo tài chính cuối năm.

• Không bắt buộc có kế toán trưởng: Doanh nghiệp siêu nhỏ có thể bố trí người phụ trách kế toán thay cho chức danh kế toán trưởng.
• Nới lỏng quy định về nhân sự: Cho phép bố trí người thân (cha mẹ, vợ chồng, con, anh chị em ruột…) của người đại diện pháp luật làm kế toán.
• Linh hoạt biểu mẫu: Doanh nghiệp được phép thiết kế thêm hoặc sửa đổi biểu mẫu chứng từ và sổ kế toán để phù hợp với đặc thù kinh doanh, miễn là đảm bảo tính minh bạch và tuân thủ Luật Kế toán.

Điểm đặc biệt của Thông tư 58/2026/TT-BTC là việc thiết kế danh mục sổ kế toán dựa trên phương pháp nộp thuế GTGT và thuế TNDN của doanh nghiệp.

• Sử dụng Sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ (Mẫu S1-DNSN) để ghi nhận doanh thu và xác định nghĩa vụ thuế.

• Sổ chi tiết doanh thu, chi phí (Mẫu S2b-DNSN).
• Sổ chi tiết vật liệu, dụng cụ, sản phẩm, hàng hóa (Mẫu S2c-DNSN).
• Sổ chi tiết tiền (Mẫu S2d-DNSN): Theo dõi cả tiền mặt và tiền gửi ngân hàng.
• Sổ theo dõi nghĩa vụ thuế GTGT (Mẫu S3b-DNSN).

1. Báo cáo tình hình tài chính (Mẫu B01-DNSN).
2. Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh (Mẫu B02-DNSN).

• Thời hạn: Chậm nhất là 90 ngày kể từ ngày kết thúc kỳ kế toán năm.
• Nơi nhận: Cơ quan thuế, cơ quan thống kê và các cơ quan nhà nước có thẩm quyền

Để đảm bảo tính liên tục, doanh nghiệp cần thực hiện kết chuyển số dư từ hệ thống tài khoản cũ sang các sổ kế toán mới tại thời điểm 01/07/2026:

• Số dư TK 1111 (Tiền mặt), TK 1112 (Tiền gửi) chuyển vào Sổ chi tiết tiền.
• Số dư TK 1521 (Nguyên vật liệu), TK 1526 (Thành phẩm) chuyển vào Sổ chi tiết vật liệu, dụng cụ, hàng hóa.
• Số dư TK 4111 (Vốn góp) chuyển vào Sổ theo dõi vốn chủ sở hữu.